Nefs, ilk fıtratı üzerine bulunursa, kendisine gelen şeyleri kabule hazır bir vaziyette olur, üzerine gelen hayır veya şer onun tabiatı haline gelir. Bunun için Peygamber (s.a.) “Her çocuk fıtrat üzere doğar. Sonra anne ve babası onu Yahudi veya Hıristiyan veyahut Mecusî yaparlar” buyurmuştur.

İki huydan biri hangi ölçüde daha evvel nefse gelir ve yerleşirse, nefs diğerinden o nisbette uzaklaşmış, onu kazanması o derece güçleşmiş olur. İmdi hayır (ve fazilet) sahibi bir kişinin nefsine önce hayırlı ve iyi âdetler yerleşir ve nefsinde hayır işleme melekesi hasıl olursa, o kişi artık şerden ve kötülükten uzaklaşmış, şerrin yolu onun için zorlaşmış olur. Daha önce nefsine şer ve kötü âdet ve itiyatlar gelip yerleşen şerli ve kötü kişiler için de durum böyledir.

İbn Haldun,Mukaddime,cild:1